بورس ارواق بهادار در حالی طی هفتههای اخیر با رشد شاخصها ، قیمت سهام معاملات و بازدهی سرمایهگذاران حقوقی و حقیقی و همچنین با افزایش سطح اعتماد به آینده مواجه شده که به گفته کارشناسان دلایل برون و درون سازمانی متعددی در رونق این روزهای بورس قابل شناسایی است.
بررسی متغیرهای مختلف بورس طی فعالیت بازار سهام از ابتدای سال تاکنون نشان می دهد که در نتیجه عوامل برون سازمانی چون آرامش سیاسی حاکم بر پرونده هستهای ایران و رشد قیمتهای جهانی فولاد و مس از یک طرف و عوامل درون سازمانی چون رکود بازار مسکن، تصمیمات مربوط به برخی صنایع حاضر در بورس، قرار گرفتن در فصل مجامع حدود 33 درصد از شرکتهای بورس ، افزایش دامنه نوسان قیمتهای بورس از طرف دیگر ، بورس با رونق نسبی معاملات و شاخصها و بازدهی سرمایهگذاران خرد و کلان مواجه شده به طوری که شاخص بورس بعد از 33 ماه وارد کانال 11 هزار واحدی شده و این روز ها به سیر صعودی خود ادامه می دهد.
این شرایط حاکم بر بورس در شرایطی زمینه افزایش اعتماد سرمایهگذاران را به آینده میان مدت بورس فراهم کرده که از سوی دیگر با توجه به رکود بازار مسکن و کاهش تقاضای خرید در این بازار سنتی، آرام آرام سرمایهگذاران و دارندگان نقدینگی و پسانداز به سمت خیابان حافظ و تالارهای معاملات کشیده میشوند.
در رابطه با دلایل رونق این روزهای بورس کارشناسان و کارگزاران به عوامل متعددی اشاره میکنند.
*اثر مثبت پرونده هسته ای
در این خصوص اکبر مردانی کارشناس بازار سرمایه اثر عامل برون سازمانی سیاست خارجی در حوزه پرونده هسته ای را دلیل اصلی رونق بورس میداند و میگوید: واقعیت این است که به دلیل اثر روانی پرونده هستهای در تصمیمات کوتاه و میان مدت سرمایهگذاران، بورس در سالهای اخیر از زمینه رشد پایداری برخوردار نبوده و همواره تحت تاثیر این موضوع ، بورس به صورت مقطعی و در مدت زمان محدودی با رشد مواجه میشد.
وی می گوید: این شرایط در گذشته زمینه ساز افزایش ریسک بازار و خروج سرمایهگذاران کم ریسک از بازار سهام شده بود و به دلیل غیبت سهامداران حقوقی و حقیقی کم ریسک ، حجم معاملات در حد معقولی نبوده و به دلیل قیمت سهام شرکتها و شاخصها به صورت محدود رشد میکرد.
این کارشناس با بیان این مطلب که از ابتدای سال جدید تاکنون خبر هسته ای منفی منتشر نشده به سفر اخیر سولانا و ارایه بسته پیشنهادی گروه1+5 اشاره می کند و اظهار میدارد: آرامش حاکم بر پرونده هستهایی ایران و مطرح شدن بستههای پیشنهادی دو طرف ایرانی و اروپایی باعث شده تا سرمایهگذاران کم ریسک در فرصت به وجود آمده اقدام به ارایه سفارشهای خرید کنند.
مردانی در ادامه اظهارات خود به آینده کوتاه مدت بورس اشاره میکند و میگوید: با توجه به ادامه مذاکرات دو طرف و سفر خاویر سولانا به ایران میتوان انتظار داشت که پرونده هستهایی ایران در روزهای آینده به آرامش خود ادامه داده که با این اوصاف میتوان پیش بینی کرد رونق بازار سهام همچنان تداوم و روند صعودی شاخصها ادامه دار باشد.
* 4 دلیل رونق بازار از نظر مدیر عامل شرکت بورس
رونق هفته های اخیر بازار سهام موجب شده که علی رحمانی مدیرعامل شرکت بورس نیز دلایل این وضعیت مثبت را ارزیابی کند.
وی می گوید: با بررسی روند حرکت بازار در این روزها شاهد ورود پول های جدید به بازار سرمایه هستیم و جریان پول جدید به بازار حجم معاملات را افزایش داده و به نظر می رسد اقبال به بازار سرمایه افزایش پیدا می کند اما مردم و سهامداران جزء بهتر است برای خرید سهام به وضعیت فعلی ، شرایط و نیز تجربیات گذشته حاکم بر بازار توجه کنند و پس از مشورت و بررسی اقدام به خرید سهام کنند.
وی با اشاره به رشد شاخص های بورس می گوید : جهش شاخص نقدی به این صورت تاکنون سابقه نداشته و شاخص قیمت نیزبه رقم 11 هزار و 140 واحد رسیده است.
مدیرعامل شرکت بورس ادامه می دهد: بازار سرمایه در فصلی قرار دارد که سود سهام شرکت ها اعلام می شود و این روند سود برروی قیمت سهام شرکت ها اثر می گذارد و به تبع آن شاخص قیمت افزایش پیدا می کند و برهمین اساس بازار از اواخر خرداد حدود تیر و مرداد ماه مطمئنا" شاهد کاهش قیمت های سهام شرکت ها به تناسب تقسیم سود نقدی خواهد بود چون پیش بینی این است که شرکتها حدود 5 هزار میلیارد تومان سود تقسیم کنند و این باعث کاهش قیمت سهام شرکتهای بورس می شود به عبارت دیگر یک سهمی که در حال حاضر با قیمت بالا معامله می شود پس از برگزاری مجمع و تعیین رقم تقسیم سود قیمت به اندازه رقم تقسیم سود کاهش پیدا می کند و بنابراین شاخص قیمت هم کاهش می یابد.
وی با اشاره به اینکه بخشی از افزایش قیمت سهام مربوط به اعلام پیش بینی های تجدید نظر شده در سود آوری شرکت ها است اظهار می دارد: به عبارت دیگر بخشی از شرکت ها به خصوص در صنایع فولادی انتظارات خودشان را در خصوص سود سال 87 افزایش داده اند و افزاش سود آوری به تبع آن افزایش قیمت را در پی خواهد داشت و این بدان معنی است که شاهد افزایش شاخص ها خواهیم بود و سرمایه گذاران توجه داشته باشند که چه رویداد ها و عواملی باعث افزایش قیمت ها می شود و آگاهانه با ارزیابی جنبه های مختلف ریسک تصمیم بگیرند.
وی بخش دیگری از افزایش قیمت سهام شرکت ها را ناشی از پایین بودن درصد سهام شناور می داند و خاطرنشان می کند: عرضه سهام کشش قیمتی ندارد یعنی هر چه که قیمت ها افزایش پیدا کند سهم جدیدی در بازار عرضه نمی شود. البته ما به دنبال این هستیم که درصد سهام شناور شرکت ها را حداقل براساس آن رقمی که در تابلو های مختلف تعیین شده برسانیم.
* اثر محسوس نقدینگی های جدید
مجید اصلی مدیرعامل گروه ایران تحلیل نیز بر این باور است رشد فزاینده شاخصها و قیمت برای کارشناسان غیر متصور بود.
وی در رابطه با عوامل موثر بر رونق بازار سهام میگوید: علاوه بر آرامش سیاسی حکم، فشار دولت بر بانکهای خصوصی و دولتی برای کاهش نرخ سود بانکی و بررسی وضعیت مسکن و اصلاحات مربوط به وامهای مسکن مهمترین دلیل رونق این روزهای بورس است.
وی ادامه میدهد: این گونه تصمیمات و اقدامات موجب شده پولهای جدیدی وارد بازار سهام شود به طوری که این روز کاملا محسوس است که سرمایهگذاران برخلاف سالهای گذشته که از محل فروش سهام اقدام به خرید میکردند نقدینگیهای جدیدی را وارد بازار کردهاند.
این تحلیلگر بازار سرمایه تصریح میکند: از سوی دیگر به دلیل عدم تاثیر شرکتهای فولادی از مسائل سیاسی و رشد قیمتهای داخلی و خارجی محصول فولاد باعث شده تا سهام این گروه از لحاظ بررسیهای بنیادی در بهترین شرایط قرار گرفته و توجه اکثر سرمایهگذاران را به خود جلب کنند.
اصلی میافزاید: از دیگر عوامل رونق بورس قرار گرفتن در فصل مجامع و تقسیم سود مطلوب شرکتها است که به نوبه خود در نشاط بورس اثرگذار بوده است.
وی با بیان این نکته که متاسفانه به تناسب ورود پول های جدید عرضه هایی انجام نمی شود می گوید: مسئولین سازمان خصوصی سازی و بورس باید هرچه زودتر سهام شرکت هایی چون پالایشگاه های اصفهان و تبریز و مخابرات را بعد از شفاف سازی کامل در بورس عرضه کنند.
*افزایش تحرکات فعالان
در رابطه با دلایل رونق نسبی بازار سهام، محمدرضا رهبر مدیر عامل کارگزاری حافظ نیز بر اثر مثبت آرامش پرونده هستهایی بر روند صعودی شاخصها و رونق بازار بورس اعتقاد راسخ دارد و در بررسی عوامل درون سازمانی رشد معاملات بازار سهام میگوید: تداوم افزایش شاخصها و معاملات و بازدهی شرکتها ناشی از دلایل گوناگونی است که از آن جمله باید به تاثیر مثبت عرضههای اولیه (IPO)اشاره کرد.
وی ادامه میدهد: سابقه عرضههای اولیه شرکت های مطلوب در بورس نشان داده که سرمایهگذاران از حضور یک شرکت جدید با قیمت مناسب استقبال کرده که این وضعیت در عرضه هفتههای گذشته 5/2 درصد از سهام کشتیرانی کاملا" مشهود بود به طوری که نه تنها 127 میلیون سهم این شرکت اصل چهل و چهاری خریداری شد.
رهبر افزایش دامنه نوسان روزانه قیمتها از 2 به 3 درصد را اقدامی جالب توجه از سوی مسئولین بورس ارزیابی میکند و می گوید: این اقدام شرکت بورس موجب شد تا رتبه نقد شوندگی سهام بهبود یافته و از سوی دیگر زمینه افزایش حجم معاملات را در هفتههای گذشته فراهم آورد.
این کارگزار بورس در رابطه با دیگر دلیل رونق بورس بر این باور است : با توجه به اتمام سال مالی تعدادی از شرکتهای بورس ( با سال مالی 12.29)، ماههای خرداد و تیر به فصل مجامع معروف است و همواره در این مدت سرمایهگذاران خرد و کلان با توجه به تجارب سالهای گذشته در این دو ماه با هدف کسب سود از یکی دو محل تفاوت قیمت و یا سود سالیانه اقدام به خرید سهام شرکتها میکنند.
رهبر ادامه میدهد: این تحرکات غالبا" در بین تعداد بسیاری از سرمایهگذاران حقیقی حرفه ایی و یا تعدادی از سهامداران حقوقی قابل مشاهده است.
وی به اثر کاهش نرخ سود بانکی را بر رونق بورس اشاره میکند و اظهار میدارد: سیاستهای اتخاذ شده دولت در بازار پول و کاهش نرخ سود بانکی، باعث کاهش هزینههای مالی شرکتهای بورس از یک طرف و حرکت سرمایهها از این بازار به سمت بازار سهام شده است.
وی ادامه داد: با این اقدام و تعیین نرخ سود 10 درصدی برای سپرده گذاران مطلوب نخواهد بود و تعدادی از سرمایهگذاران بازار پولی به سمت بورس خواهند آمد.
رهبر عامل دیگر رشد بازار سهام را ناشی از رکود مسکن در سال جاری معرفی میکند و میگوید: رشد قیمت مسکن در حالی از ابتدای سال متوقف و این بازار کاذب در شرایطی به دوران رکود خود ادامه میدهد که تعدادی از سرمایهگذاران به فکر بازارهای جایگزین از جمله بورس افتادهاند که با عرضه اوراق رهنی پیش بینی میشود رکود مسکن تشدید و در عوض بورس با توجه بیشتری مواجه شود.
* تاثیر رکود بازار مسکن در رونق بازار سهام
علی اسلامی بید گلی مدیر عامل کارگزاری رضوی نیز با تائید اظهارات کارشناسان فوق به دیگر عوامل موثر بر رونق نسبی معاملات بورس اشاره میکند و میگوید: رکود بازار مسکن و عرضه سهام شرکتهای جدید موجب بهبود معاملات بورس و رونق نسبی بازار سهام شده است.
وی در رابطه با شرایط روز بازار سهام و رشد شاخص ها و بهبود معاملات اظهار می دارد : بخش عمدهای از رونق این روزهای بازار سهام ناشی از رکورد بازار مسکن است که باعث شده بخشی از سرمایه ها از این بازار به سمت بورس تزریق شود.
وی ادامه می دهد: از سوی دیگر تجربه عرضه سهام شرکتهای اصل 44 در بورس نشان داده که مردم و سرمایه گذاران از ورود شرکتهای جدید استقبال کرده که این امر در عرضه سهام کشتیرانی بار دیگر مشاهده و موجب ایجاد شوک مثبتی در بورس شد.
وی دلیل دیگر رونق معاملات و رشد شاخصهای بورس را ناشی از افزایش قیمت محصولات فولادی در بازارهای جهانی و داخلی می داند و می گوید: افزایش نرخ محصولات فولادی در شرایطی در بازارهای جهانی و داخلی ادامه دارد که در صورت تداوم این وضعیت تا پایان سال بین بودجه اعلامی و بودجه واقعی شرکت های فولادی حدود 50 درصد اختلاف وجود خواهد داشت که با این شرایط انتظار می رود سود سهام این دسته از شرکت ها که جایگاه ویژه ای در بورس دارند باتعدیلهای مثبتی همراه شود.
اسلامی بیدگلی می افزاید: با این شرایط در صورت وجود آرامش سیاسی روند صعودی شاخص ها و معاملات در هفته های آینده نیز تداوم خواهد داشت.
*اثر عوامل درون سازمانی
عباس دهقان رئیس هیئت مدیره کارگزاری کار آمد نیز بر این باور است که عمده دلیل افزایش تحرکات فعالان بورس در هفتههای اخیر به عوامل درون سازمانی مربوط است و این سرمایه گذاران کنونی بورس هستند که زمینه رشد شاخص ها و رونق معاملات را فراهم کردهاند.
وی میگوید: وضعیت بورس در یکسال گذشته خصوصا" در نیمه دوم سال مناسب نبوده و اکثر قیمت سهام شرکت ها به کف رسیده و نسبت های قیمت به درآمد (E/P) سهام پائین بود و دراین شرایط رشد شاخص و معاملات نیز مقعطی بود.
وی ادامه می دهد: اما در سال جاری رکورد 14 ماهه شاخص بورس شکسته شد و با عبور از مرز 10 هزار و 400 واحد در مسیر صعود به عدد 11 هزار واحد قرار گرفت که این وضعیت صعودی همچنان ادامه دارد.
این کاگزار بورس با شاره به این نکته که دلیل اصلی بهبود بازار ناشی از عوامل درون سازمانی است تاکید میکند: بر خلاف عدهایی که رکورد بازار مسکن را دلیل تزریق سرمایه های در بورس و در نتیجه رشد معاملات ارزیابی میکنند باید گفت که جا به جای ها و فروش مستغلات در بازار مسکن به این سرعت نبوده که بلافاصله نقدینگی از بازار مسکن خارج و به بورس وارد شود.
وی ادامه میدهد: با گذشت 3 ماه از سال جدید هنوز سرمایه ها از بازار مسکن خارج نشده و نقدینگی سرمایه گذارارن شناور نشده است.
دهقان تصریح کرد میکند: با این اوصاف و در شرایط کنونی ، رشد و ورنق بازار سهام ناشی از افزایش فعالیت تحرکات فعالان حقوقی و حقیقی و به دلیل مناسب بودن قیمتها است.
وی خاطر نشان میکند: سرمایه گذاران کنونی بورس با ادامه رونق معاملات اقدام به تزریق نقدینگی جدید و فروش اوراق مشارکت کرده اند و این علت عامل اصلی رونق بورس است.
منبع :خبرگزاری فارس